Lozingsvoorschriften afvloeiend hemelwater activiteitenbesluit

De activiteit 'lozen van hemelwater' in het Activiteitenbesluit gaat om het lozen van hemelwater van bedrijven, inrichtingen. In het activiteitenbesluit worden geen eisen gesteld aan afvoer van hemelwater van particuliere woningen of de buitenruimte. De activiteit wordt beschreven in paragraaf 3.1.3. van het Activiteitenbesluit.

afstromend regenwater

Vindplaats

§3.1.3 Activiteitenbesluit (AB): artikel 3.3. lozen van hemelwater.

Bij deze activiteit zijn alleen doelvoorschriften opgenomen. De ministeriële regeling bevat voor deze activiteit geen middelvoorschriften.

De activiteit is geregeld in hoofdstuk 3 van het besluit. Daarom gelden de voorschriften voor type A, B- en type C-bedrijven. Een inrichting type B en een inrichting type C moeten de activiteit melden.

Verboden en voorwaarden

Het is voor bedrijven verboden hemelwater op het vuilwaterriool te lozen. Behalve als de lozing reeds voor 1 januari 2008 plaatsvond en die situatie niet bij maatwerkvoorschrift is gewijzigd. Dit geldt ook voor inrichtingen die na die datum van rechtswege te maken krijgen met dit artikel.

BBT

Uitgangspunt is altijd BBT (beste beschikbare techniek): Voor afstromend hemelwater geldt als voorkeur het terugbrengen in het milieu. Bijvoorbeeld door lozing in de bodem, oppervlaktewater of hemelwaterriool. Eventueel wordt het hemelwater eerst opgeslagen, gebufferd en dan geloosd. Alleen in uitzondering mag lozing op vuilwaterriool plaatsvinden.

Oppervlakken waarvan het hemelwater afstroomt, dienen zo schoon gehouden te worden dat het hemelwater niet onnodig vervuild raakt.

Gewasbescherming mag niet worden toegepast in of bij rioolkolken.

Zorgplicht

Hemelwater zal in alle gevallen in enige mate verontreinigd zijn. De oppervlakken waarover het hemelwater afvloeit zijn namelijk niet volledig schoon. En afhankelijk van het verhardingsmateriaal waarmee het hemelwater in aanraking komt vindt veelal enige mate van uitloging plaats of wordt materiaal meegenomen in een lozing.

Als er hemelwater wordt geloosd vanuit een bedrijf dat het bedrijfsterrein slecht schoon houdt, kan het bedrijf aangesproken worden op de zorgplicht, artikel 2.1 Ab. Het bevoegd gezag kan ook op grond van de zorgplicht een maatwerkvoorschrift opleggen.

Voor een aantal andere activiteiten zijn extra voorschriften opgenomen om hemelwater schoon te houden. Als er opslag van goederen plaatsvindt op het terrein moet ook voldaan worden aan voorschriften bij  op- en overslag van goederen. Bij opslaan van mest en bij het telen van gewassen in een kas staan bijzondere voorwaarden voor het afstromend hemelwater.

Bodembeschermende voorziening

De lozingsvoorschriften voor hemelwater gelden niet voor het lozen van afstromend hemelwater van een bodembeschermende voorziening. Met een bodembeschermende voorziening is bedoeld een voorziening welke verplicht is aangelegd op grond van het Activiteitenbesluit of de vergunning, bijvoorbeeld een vloeistofdichte vloer bij een tankstation of een lekbak onder een tank.

De lozingsvoorschriften voor hemelwater gelden wel voor een vloeistofdichte vloer die niet is voorgeschreven in vergunning of activiteitenbesluit.

Maatwerk

Op basis van artikel 3.3 kan de gemeente voorschrijven dat een bestaande lozing op vuilwaterriool moet stoppen. Het GRP kan gebruikt worden als motivatie om maatwerkvoorschriften op te stellen. In een gemeentelijk riolering plan (GRP) is lokaal beleid over de zorgplicht voor hemelwater vastgelegd. Hier is bepaald of hemelwater wel of niet gescheiden van vuilwater wordt ingezameld. Het vuilwaterriool kan hier dus aangewezen zijn als hemelwaterriool. In het GRP kan ook bepaald zijn dat de gemeente overgaat tot gescheiden inzameling van afvalwater. Doelstelling is om zo geen hemelwater meer via het vuilwaterriool in te zamelen. Eventueel vertaald in een gemeentelijk verordening.

Op basis van de zorgplicht kan er maatwerk opgelegd worden om hemelwater schoon te houden.

De te nemen maatregelen kunnen bijvoorbeeld inhouden:

  • het schoonhouden van het terrein,
  • het zo omgaan met milieugevaarlijke stoffen dat verontreiniging van het hemelwater wordt voorkomen of
  • bij de keuze van materialen voor erfverharding rekening houden met uitloging. Waardoor als het regent deze materialen verontreinigende stoffen in het hemelwater kunnen komen.
  • (voor opslag van goederen op het terrein is paragraaf 3.4.3 van toepassing)

Wie maatwerk kan stellen is afhankelijk van de lozingsroute;

  • de waterbeheerder is bevoegd gezag voor de lozingen in het oppervlaktewater,
  • het Wm-bevoegd gezag moet toezien op alle overige lozingsroutes, inclusief de lozing in een hemelwaterriool.

Bijbehorende delen uit de originele nota van toelichting bij het Activiteitenbesluit vindt u hier: nota van toelichting artikel 3.3 (pdf, 22 kB).

samenwerking bevoegde gezagen.

Bij controle en toezicht is een goede samenwerking tussen waterbeheerder en Wm-bevoegd gezag zeer gewenst. Immers als het bedrijfsterrein waarvan het hemelwater afstroomt regelmatig verontreinigd is, zal ook het in het oppervlaktewater geloosde hemelwater verontreinigd raken. Zolang het droog is, kan een waterbeheerder moeilijk optreden. Er vindt namelijk geen lozing plaats in het oppervlaktewater. Gezien de situatie kan men verwachten dat zodra het gaat regenen men wel vervuild regenwater gaat lozen. Het Wm-bevoegd gezag kan het bedrijf dan beter aanspreken op het gewenste preventieve gedrag.

Controleaspecten

  1. Is er opslag van goederen waardoor hemelwater verontreinigd?
    • extra voorschriften in artikelen 3.33, 3.34.
  2. Is er sprake van een bodembeschermende voorziening zoals bedoeld in artikel 2.9?
    Dit kan de volgende voorzieningen betreffen:
    - voorschreven in de regeling (bijvoorbeeld art. 3.27, lid 1)
    - voorgeschreven bij maatwerkvoorschrift op grond van het besluit;
    - verplicht op grond van de omgevingsvergunning bij een type C-inrichting
    - verplicht op grond van de Provinciale Milieuverordening
  3. Wordt geloosd op het vuilwaterriool:
    - en vond de lozing plaats voor 1-1-2008: dan is de lozing toegestaan!
    - vond de lozing plaats voor dat dit artikel van kracht werd: dan is de lozing toegestaan
    - lozing van na 1-1-2008 is alleen toegestaan als er geen andere redelijke lozingsroute beschikbaar is
  4. Komt de lozing overeen met het gemeentelijk beleid zoals verwoord in het GRP? Bij lozing op vuilwater riool: Geef voorlichting en beoordeel de feitelijke situatie binnen de inrichting, kijk daarbij naar afvoer van hemelwater vanaf het dak en afvoer van verharde maar ook onverharde terreindelen.
  5. Wordt bij hemelwaterlozing aan de zorgplicht voldaan? Geen onnodige vervuiling tijdens het afstromen van hemelwater? Dus wordt het terrein voldoende schoon gehouden waardoor het afstromend hemelwater niet onnodig wordt verontreinigd?
  6. Is riooltekening aanwezig?
  7. Zijn er onjuiste aansluitingen. Wordt er bijvoorbeeld vuilwater op een hemelwaterriool geloosd.