Handhaving

Om daadwerkelijk op te treden tegen overtredingen worden diverse repressieve instrumenten ingezet. Hierbij kan bestuursrechtelijk of strafrechtelijk worden opgetreden. Op basis van de Landelijke Handhavingsstrategie bepaald het bevoegd gezag welke instrumenten zij gaat inzetten om de ongewenste situatie ongedaan te maken. Een eerste toetsing is eigenlijk altijd een legalisatietoets, of wel is de overtreding te legaliseren. Is dit het geval, dan wordt hierop ingezet.

Bestuursrechtelijk optreden

In eenvoudige gevallen volgt eerst een waarschuwing waarin de mogelijkheid wordt geboden om de overtreding binnen een opgelegde termijn ongedaan te maken. Tijdens een hercontrole wordt vervolgens gecontroleerd of dit daadwerkelijk gebeurd is.

Is dit niet het geval dan wordt afhankelijk van de zwaarte van de overtreding een keuze gemaakt tussen last onder bestuursdwang of last onder dwangsom. Bij last onder bestuursdwang wordt de overtreding op kosten van de overtreder ongedaan gemaakt. Bij een last onder dwangsom wordt per tijdseenheid of aantal overtredingen een bedrag geïnd. Op deze wijze wordt de overtreder gedwongen om de (gevolgen van de) overtreding ongedaan te maken.

Strafrechtelijk optreden

Naast het bestuursrechtelijk optreden kan het bevoegd gezag tevens strafrechtelijk optreden. Om strafrechtelijk te kunnen optreden dient de handhaver Buitengewoon OpsporingsAmbtenaar (BOA) te zijn. Is een ambtenaar BOA dan kan deze een Proces Verbaal (PV) opmaken. Op basis hiervan kan het Openbaar Ministerie over gaan tot strafrechtelijke vervolging door het bedrijf voor de rechter te brengen. De officier kan ook besluiten de verdachte een transactievoorstel te doen. Daarnaast kan het bevoegd gezag een ander bestuursorgaan of de politie vragen om strafrechtelijk te handhaven. Een nieuwe vorm van strafrechtelijk optreden voor de waterbeheerders is de bestuurlijke strafbeschikking.