Wat is een bestemmingsplan?

Gemeenten zijn verplicht om voor hun hele grondgebied geldige bestemmingsplannen te maken. Daarmee leggen ze vast welke ruimtelijke functies in dat gebied mogelijk zijn. Een bestemmingsplan is juridisch bindend. Een grondeigenaar of -gebruiker kan niet worden gedwongen om de in een bestemmingsplan aangegeven bestemmingen te realiseren. Het plan geeft alleen de ruimtelijke en functionele randvoorwaarden en mogelijkheden. Verandering van bestaand gebruik of het oprichten van een bouwwerk moet passen binnen de regels die het bestemmingsplan stelt.

Beheersverordening
In plaats van een bestemmingsplan kan een gemeente voor een bepaald gebied ook kiezen voor een beheersverordening. Gemeenten moeten een bestemmingsplan eens in de tien jaar herzien. Doen ze dit niet, dan mogen zij op basis van het verouderde bestemmingsplan geen kosten berekenen voor het afgeven van bouwvergunningen.

Waterparagraaf
In de toelichting op het bestemmingsplan moet staan op welke wijze rekening is gehouden met de gevolgen voor de waterhuishouding. Deze waterparagraaf is een belangrijk onderdeel van het bestemmingsplan.

Rijk en provincie kunnen bestemmingsplannen vaststellen
Het bestemmingsplan bestaat al langer. De inhoud van het bestemmingsplan is onder de nieuwe Wro van 1 juli 2008 niet veel veranderd maar de formele procedure om het te maken is verkort. De provincie hoeft bestemmingsplannen niet meer goed te keuren. Belangrijk is wel dat het rijk en de provincie nu ook zelf bestemmingsplannen kunnen vaststellen. Deze plannen heten ‘inpassingsplannen’. Ze zijn volledig gelijk aan bestemmingsplannen. Ook kunnen rijk en provincie de gemeente een aanwijzing geven om het bestemmingsplan te veranderen.

Toetsingskader
Bestemmingsplannen vormen het toetsingskader voor het realiseren van bouwwerken én voor het gebruik van gronden in het stedelijk en landelijk gebied. Bij het plan maakte de gemeente een toelichting, een plankaart en regels. Op de plankaart is de bestemming van de grond aangegeven. De regels geven aan hoe gronden mogen worden gebruikt en bebouwd. De plankaart en de regels zijn het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan. De toelichting vormt de onderbouwing van de inhoud van het bestemmingsplan.

Kernbegrip: goede ruimtelijke ordening
Kernbegrip bij het maken van bestemmingsplannen is ‘een goede ruimtelijke ordening’. Een goede ruimtelijke ordening houdt in dat alle bij het ruimtegebruik betrokken belangen zijn afgewogen. Daaronder vallen -voor zover ruimtelijk relevant- ook sectorale belangen zoals waterbeheer.


Officiële publicaties