“Ontwikkelen is geen puzzel, maar een schaakspel”

Is de huidige crisis nu een kans of een bedreiging voor gebiedsontwikkeling? Architect Saskia Beer stelt dat de huidige situatie de deur opent naar nieuwe, soms heel onconventionele, mogelijkheden om toch aan kwalitatieve gebiedsontwikkelingen te werken. "We zitten nu niet in een dip, maar in een overgangsperiode naar een nieuwe manier van werken".

Steeds meer organisaties laten het geluid horen dat de huidige tijd om een andere manier van werken vraagt. Zo bracht het ministerie van IenM onlangs de ‘Handreiking Investeren in gebiedsontwikkeling nieuwe stijl' uit. Een handreiking om tot nieuwe vormen van samenwerking en financiering te komen.

Atypisch

Dat is nodig, want de opbrengsten van bouwprojecten zijn gekelderd, waardoor er weinig budget is om aan kwaliteit te werken. Kwaliteit die je bijvoorbeeld bereikt door het waterbeheer op een goede manier in plannen te verwerken. Minder kwaliteit leidt vervolgens weer tot minder opbrengsten. Een neergaande spiraal dreigt. En het lijkt er niet op dat de tijd voor de economische crisis gaat terug komen. Het lijkt er eerder op dat de vijftien jaar voor de crisis atypisch waren. De rente stond laag, de financieringsmogelijkheden waren ruim en we beleefden een geweldig opkomst van tweeverdieners. We hoeven er dus niet op te rekenen dat de mogelijkheden van voorheen terugkomen.

Glamourmanifest

Dat opent de deur naar nieuwe, soms heel onconventionele, mogelijkheden om aan gebiedsontwikkeling te werken, vindt Saskia Beer. Als architect ervoer zijn aan den lijve de gevolgen van de crisis. De opdrachten bleven uit. Het zette haar ertoe aan om een zogenaamd Glamourmanifest in het leven te roepen. Het doel van Glamourmanifest is om het monofunctionele Amstel III in Amsterdam Zuidoost te transformeren tot een multifunctioneel terrein. Saskia Beer signaleert dat oudere werkgebieden zoals Amstel III achterblijven. "Afwachten tot de allesomvattende oplossing uit de lucht komt vallen lijkt ijdele hoop. Om verergering tegen te gaan - want leegstand trekt leegstand aan - en de geschetste situatie om te buigen in een unieke kans om de gebouwde stad te updaten richting de toekomst, zijn nieuwe strategieën en daadkracht nodig."

Glamourmanifest - 3

7 tips

Beer presenteerde onlangs op de ‘Dag van de Ruimtelijke Kwaliteit' vanuit haar eigen ervaring zeven tips om hiermee aan de slag te gaan:

1. Stel je kwaliteitsambities niet naar beneden bij
"Presenteer je plan vol met ambities en dromen. Vanuit een gedeelde ambitie wordt het veel leuker om mee te doen en zullen partijen ook eerder investeren."

2. Doe het niet alleen
"Probeer uit te zoomen op je eigen opgave. Met een gedeelde verantwoordelijkheid is het makkelijker je projectdoelen te halen."

3. Kom in actie, ook zonder eindbeeld.
"Ontwikkelen is geen puzzel, maar een schaakspel. Onderschat het effect van een mooie, kleine actie niet; hiermee kun je een sneeuwbaleffect bereiken."

4. Wees oprecht
"Verkoop geen plannen waarbij je de belofte niet kunt waarmaken. Je kunt wel mensen proberen te verleiden om aan te haken bij een ambitieuze en toegankelijke missie om er samen iets van te maken. Je verkoopt dan eigenlijk de wens om samen te werken."

5. Houd het luchtig
"Een positieve insteek activeert, ook al komt het voort uit een noodzaak of probleem." Zo verspreide Beer zelf 100 goudgespoten tuinkabouters in het kantorengebied Amstel III. In een dag waren ze verdwenen. Vervolgens deed ze een oproep om een foto te sturen van de kabouter in zijn nieuwe habitat. Uiteindelijk leverde het haar veel uitnodigingen op om door te praten over de ontwikkeling van het gebied.

6. Durf los te laten
"Schep vooraf heldere kaders, maar laat ook ruimte voor eigen ideeën en initiatieven.

7. Val niet stil!
"Als het proces vastloopt, dan is de beoogde stap te groot. Door de stap op te breken in kleinere stappen, blijf je in beweging richting het beoogde resultaat."

Meer informatie

http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/rapporten/2012/06/06/investeren-in-gebiedsontwikkeling-nieuwe-stijl.html

http://www.glamourmanifest.nl/