Deltaprogramma Nieuwbouw en herstructurering kijkt ook naar de watertoets

Onlangs is met algemene stemmen de Deltawet door de Tweede Kamer aangenomen. De Deltawet vormt de wettelijke basis voor het Deltaprogramma en de financiering daarvan. Het deelprogramma Nieuwbouw en Herstructurering zoekt antwoord op de vraag hoe we kunnen zorgen dat we bij nieuwbouw in en herinrichting van steden en dorpen beter rekening houden met het watersysteem, de bodem en het klimaat. De watertoets wordt hierbij ook bekeken, in samenhang met andere afweginginstrumenten.
De afgelopen eeuw is de zeespiegel gestegen, de bodem gedaald en het is warmer geworden. Dat zet door, blijkt uit de cijfers van het KNMI. Hevigere weersomstandigheden, zoals meer regen en periodes van droogte, zijn zaken om rekening mee te houden. Het Deltaprogramma is er om de huidige veiligheid op orde te krijgen en ervoor te zorgen dat ons land is voorbereid op de toekomst. En om daarbij de juiste maatregelen te nemen voor een veilig en aantrekkelijk Nederland met voldoende zoet water. In het Deltaprogramma werken het rijk, provincies, gemeenten en waterschappen samen met maatschappelijke organisaties, bedrijfsleven en kennisinstituten. Dit gebeurt onder regie van de Deltacommissaris. De staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu is de coördinerend bewindspersoon voor het Deltaprogramma.

Vijf deltabeslissingen
Naast de lopende programma's, zoals Ruimte voor de Rivier, Maaswerken, Zwakke Schakels Kust en Hoogwaterbeschermingsprogramma, staan in het Deltaprogramma vijf deltabeslissingen centraal. Voor 2015 worden die voorgelegd aan het kabinet. Eén van deze beslissingen heeft de titel ‘Ruimtelijke Adaptatie'. De input hiervoor komt voor een groot deel uit het deelprogramma Nieuwbouw en Herstructurering. Christiaan Wallet is projectmanager van dit deelprogramma en omschrijft het doel van deze deltabeslissing. "In feite is het een pakket van voorstellen over hoe we bij het bouwen van buurten en wijken rekening kunnen houden met water en welke instrumenten we daar het beste voor in kunnen zetten. Daar valt dus ook de watertoets onder."

Integrale aanpak
Wallet ziet dat ondanks de noodzaak en de mogelijke voordelen, een klimaatbestendige inrichting van de stad nog geen gemeengoed is. "Veel partijen denken na over onderdelen, maar in de praktijk komt het nog maar versnipperd tot uitvoering. Dit vraagt verdere bewustwording en kennisopbouw. Het vraagt ook om een integrale aanpak en het rekening houden met de lange termijnen van klimaatverandering en stedelijke ontwikkeling, ondersteund door goed toegesneden instrumenten. In het deelprogramma Nieuwbouw en herstructurering zoeken rijk, provincies, gemeenten en waterschappen samen naar de juiste instrumenten om een duurzame en klimaatbestendige inrichting tot gemeengoed te maken."

Watertoets
Garmt Arbouw maakt zowel deel uit van het team dat het deelprogramma Nieuwbouw en herstructurering moet vormgeven als van de Landelijke Werkgroep Watertoets. Hij vertelt dat de evaluatie van de watertoets los van het Deltaprogramma staat. "Maar het geeft belangrijke informatie voor het Deltaprogramma. Het lijkt logisch om de laatste fase van de evaluatie - vanuit een visie naar praktijkverbeteringen - onder te brengen bij het Deltaprogramma. Het Deltaprogramma is namelijk een uitstekend vehikel om zaken te veranderen. Het heeft veel politieke aandacht en er zit veel ontwikkelkracht in het programma. Bovendien is het zowel inhoudelijk als bestuurlijk heel breed opgezet. En ik denk dat de doelen van het deelprogramma in het verlengde liggen van die van de Landelijke Werkgroep Watertoets."

Stroomlijning
Het Deltaprogramma is niet het enige programma dat werkt aan een betere afstemming tussen water en ruimtelijke ordening. Denk aan het Actieprogramma Water en Ruimte. Is dit niet wat teveel van het goede? Arbouw denkt van niet, maar zegt hier wel voor te waken. "We sluiten de trajecten steeds goed kort. We willen dingen ontwikkelen waar de betrokkenen ook echt op zitten te wachten en die perspectief bieden in processen van ruimtelijke ordening en van gebiedsontwikkeling."

Meer informatie
Kijk op www.helpdeskwater.nl/watertoets of op http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/deltaprogramma/deelprogramma-s/deelprogramma-nieuwbouw-en-herstructurering