Zeespiegelstijging beter in kaart met nieuwe satelliet Sentinel-6

Gepubliceerd 20 november 2020

ESA lanceert 21 november de nieuwe aardobservatiesatelliet Sentinel-6 Michael Freilich. De satelliet is van cruciaal belang voor het wereldwijde onderzoek naar klimaatverandering en gaat nauwkeuriger dan ooit de stijging van de zeespiegel in kaart brengen.

De Sentinel-6 missie is onderdeel van het Europese aardobservatieprogramma Copernicus, waarin het KNMI deelneemt. Het KNMI gaat met de gegevens van Sentinel-6 werken. Ad Stoffelen, groepsleider Actieve Satellietinstrumenten: “Dankzij betere instrumenten én betere software om de gegevens te verwerken, zien we nu belangrijke trends die we vroeger zouden missen. Bijvoorbeeld een versnelling in de stijging van de zeespiegel.”

Golfverwachtingen en stormvloeden

Meer dan 90 procent van de huidige opwarming van de aarde wordt opgeslagen in de oceanen, die daardoor uitzetten. Ook smelt landijs en dat veroorzaakt een nog grotere stijging van de zeespiegel. Hierdoor steeg de zeespiegel de afgelopen decennia met 3,3 centimeter per 10 jaar gemiddeld. Inmiddels is dat opgelopen tot 4,0 centimeter en deze stijging gaat waarschijnlijk nog verder oplopen in de komende decennia. Sentinel-6 is verder wereldwijd van belang voor het controleren van golfverwachtingen op zee en stormvloeden aan de kust en meet de significante golfhoogte en waterniveaus.

Internationale samenwerking

Sentinel-6 is een samenwerking tussen Europa (EU, ESA, EUMETSAT) en Amerika (NASA, NOAA) en bestaat uit twee satellieten. De eerste wordt deze maand gelanceerd, de tweede over vijf jaar. Samen zetten ze het onderzoek en de zee- en klimaatmonitoring met satellieten, dat de Verenigde Staten en Europa sinds 1992 uitvoeren, onafgebroken voort tot tenminste het jaar 2030. Hierdoor worden de stijging van de zeespiegel en veranderingen in oceaanstromingen zichtbaar over een periode van bijna veertig jaar.

Voor een wereldwijd probleem

Het is van belang dat er steeds nieuwe aardobservatiemissies komen, uitgerust met steeds nauwkeuriger instrumenten. Dankzij betere instrumenten én betere software om de gegevens te verwerken, zien we nu belangrijke trends die we vroeger zouden missen, zoals bijvoorbeeld een versnelling in de stijging van de zeespiegel.

Als we over langere tijd kijken, hebben we het niet over een zeespiegelstijging van centimeters maar van 1 tot 5 meter. Dit heeft op termijn mogelijk dramatische en kostbare gevolgen voor de Nederlandse waterhuishouding zoals de kustbescherming, de afvoer van rivieren naar zee, verzilting van land aan de kust en onze drinkwatervoorzieningen. Door de satellietmetingen kunnen we onze mondiale modellen verbeteren en daarmee ook onzekerheden in de klimaatverandering verkleinen.

Bron: KNMI