Handen ineen voor onderzoek vismigratie Noordzeekanaal

Acht regionale partners onderzoeken de komende jaren gezamenlijk de migratie van trek- en standvissen in en rondom het Noordzeekanaal. Gemalen, stuwen, dammen en sluizen vormen een barrière voor vissen, waardoor het bereiken van geschikte leefgebieden vaak onmogelijk is. Met name trekvissen, die migreren tussen zoet en zout water, hebben sterk te lijden onder de versnippering van watersystemen. Aan de hand van de onderzoeksresultaten kunnen gerichter maatregelen worden getroffen om de doorstroom van de trekvis te verbeteren.

Onderzoeken

Dit najaar start in het Noordzeekanaalgebied een onderzoek naar het gedrag van schieralen (volwassen paling). Hun routes van polder naar zee en het passagesucces bij objecten en vispassages worden onderzocht. In het voorjaar van 2018 ligt de focus van het onderzoek op de intrek van glasaal (jonge paling) en driedoornige stekelbaars. Dan wordt gekeken hoe snel en over welke afstanden ze zich verspreiden en of de vispassages ook voor hen goed te passeren zijn. Tientallen enthousiaste vrijwilligers monitoren dan de intrek van trekvissen langs het Noordzeekanaal. Het gebruik van vispassages door standvissen, die wel hun hele leven in hetzelfde gebied blijven, wordt in 2019 onderzocht. Eind 2019 wordt het onderzoek afgerond, geëvalueerd en worden resultaten gedeeld.

foto Ben Griffioen WMR

Noordzeekanaal

Het Noordzeekanaal is voor trekvis, zoals paling, driedoornige stekelbaars en spiering, een belangrijke schakel in de migratieroute tussen de zee en het zoete binnenwater. Barrières in de trekroutes hebben geleid tot een afname van de hoeveelheid en het aantal soorten trekvissen, maar ook voor andere vissoorten, in ons land. Een goede visstand draagt bij aan een gezond ecosysteem in de Nederlandse wateren. Innovatieve merk- en zendertechnieken moeten leiden tot belangrijke inzichten in migratiegedrag en de passeerbaarheid van vispassages en barrières. Zo kunnen, waar nodig, aanvullende maatregelen worden getroffen

Vispassage als maatregel

De afgelopen jaren zijn er door waterbeheerders rondom het Noordzeekanaal al veel maatregelen getroffen om migratiemogelijkheden voor trekvissen langs het Noordzeekanaal te verbeteren. Zo is een tiental vispassages aangelegd, zoals bij de zeesluizen in IJmuiden, het boezemgemaal Halfweg, de poldergemalen De Waker en Kadoelen en bij de Oranjesluizen. Hiermee werken de waterbeheerders samen aan een gezonde visstand en goede waterkwaliteit, wat bijdraagt aan een schone, groene, prettige èn vooral duurzame leefomgeving, ook voor volgende generaties.

Samenwerkingspartners

Alleen door samen op te trekken is een project van een dergelijke omvang haalbaar. Hiervoor hebben verschillende waterbeheerders en partners rondom het Noordzeekanaal op 7 december 2017 een samenwerkingsovereenkomst gesloten. Het gaat om: provincie Noord-Holland, Hoogheemraadschappen Hollands Noorderkwartier en Rijnland, Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, Rijkswaterstaat, Gemeente Amsterdam, Havenbedrijf Amsterdam en Sportvisserij MidWest Nederland. Wageningen Marine Research doet een groot deel van de monitoring en maakt voor de aalvangsten onder meer gebruik van de inzet van plaatselijke beroepsvissers. De coördinatie van de monitoring door vrijwilligers wordt uitbesteed aan Stichting RAVON.

Bron: Helpdesk Water