Waterkennis uit verleden voor wateropgaven van nu

Gepubliceerd 17 september 2021

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en STOWA (het kenniscentrum van de waterschappen) gaan onderzoeken hoe historische kennis over bodem, ondergrond, watersystemen en cultuurhistorie van nut kan zijn voor de wateropgaven van nu.

Het Nederlandse landschap is door de eeuwen heen gevormd door water. Gemalen, kanalen en sluizen tonen onze inventiviteit en onze pogingen om het water te controleren. De historische omgang met water en de ingrepen van vroeger kunnen kennis leveren voor de uitdagingen van vandaag.

In de praktijk blijken oude gebruiken, structuren in het landschap en bouwwerken steeds vaker nuttig voor de problemen van nu. Zo worden in Noord-Brabant oude watermolen(systemen) opnieuw gebruikt om water langer vast te houden en onderzoekt Rijkswaterstaat of zij in onbruik geraakte dijken in Groningen weer kan gebruiken tegen hoog water. Ook vergeten technieken om droogte tegen te gaan, zoals ‘vloeiweiden’ in Gelderland, blijken bruikbaar voor de uitdagingen van vandaag. Programmamanager STOWA Bas van der Wal zegt erover: “De komende jaren staat ons land voor grote uitdagingen op het gebied van klimaatadaptatie, waterbeheersing en waterkwaliteit.

Bij de maatregelen tegen overstromingen en droogte en bij het ecologische herstel van watersystemen houden we als waterschappen al rekening met landschapshistorie en het erfgoed. Maar dat het ook een kennisbron kan zijn waar een deel van de oplossing in gevonden kan worden, is vernieuwend.”

Vergeten ‘lokale kennis’ over water en waterbeheer kan – zoals uit de voorbeelden hierboven blijkt - opnieuw bruikbaar blijken bij deze uitdagingen. Omdat in het dagelijks werk van waterschappen het gebruiken van erfgoed nog niet vanzelfsprekend is, brengen STOWA en RCE vanaf september erfgoedprofessionals en waterschappers bij elkaar om samen te onderzoeken hoe deze vergeten kennis optimaal benut kan worden.

Bron: STOWA