Economische instrumenten

Homepage > Onderwerpen > Water en ruimte > Economische aspecten > Economische instrumenten

Economische instrumenten

Inhoud pagina: Economische instrumenten

Als onderdeel van de voor de KRW verplichte artikel 5 rapportage heeft Nederland een beschrijving gegeven van de financiering van het Nederlandse waterbeheer aan de hand van 5 ‘ waterdiensten': Productie en levering van water, Inzameling en afvoer van hemelwater en afvalwater, Zuivering van afvalwater, Grondwaterbeheer, en Regionaal watersysteem beheer.

1. Kostenterugwinning voor waterdiensten in Nederland 
Voor ieder van deze waterdiensten wordt een beschrijving gegeven van de bekostiging en het kostenterugwinning percentage gepresenteerd. Hieruit blijkt dat de financiering van het waterbeheer in Nederland al decennia lang voldoet aan vervuiler/gebruiker betaalt principe en dat de gebruikers van de waterdiensten een adequate bijdrage leveren in de kosten. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

2. Financing Water Resources Management in the Netherlands
Meer informatie over de kosten, baten en financiering van het Nederlandse waterbeheer kan worden gevonden in een rapport dat is opgesteld voor de OECD. Hierin staat in het voorlaatste hoofdstuk ook een uitgebreidere samenvatting van de rapporten die op deze pagina worden gepresenteerd. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

3. Visiedocument Waterprijsbeleid 21e Eeuw  
4. Which role for economic instruments in the management of water resources in Europe?
In de artikel 5 rapportage voor de KRW staat (zoals al eerder aangegeven) dat de financiering van het waterbeheer in Nederland al decennia lang voldoet aan vervuiler/gebruiker betaalt principe en dat de gebruikers van de waterdiensten een adequate bijdrage leveren in de kosten. Om te bepalen welke mogelijkheden er bestaan om de huidige manier van financiering efficiënter en effectiever (doelmatiger) te maken heeft een kritische beschouwing plaatsgevonden van de huidige financiering in Nederland en is verkend hoe de financiering in verschillende EU lidstaten is geregeld. Hieruit blijkt dat er vooral meer mogelijkheden bestaan op het gebied van betalen voor ecosysteemdiensten en het introduceren van verhandelbare emissie/waterrechten. De documenten kunnen aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

5. Betalen voor ecosysteemdiensten: een interessante aanvulling op het waterprijsbeleid?
Eén van de suggesties in het Visiedocument is het verkennen van mogelijkheden om de landbouw met economische prikkels te verleiden om extra maatregelen te treffen, bijvoorbeeld door het betalen van beheervergoedingen voor natte bufferstroken. Daarom is verkend welke vormen van betalen voor ecosysteemdiensten er bestaan, en of die al in Nederland worden toegepast. Dit blijkt voor een deel het geval te zijn. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

6. Legal Implications of Introducing Economic Instruments in the Field of European and Dutch Water Management
Wanneer wordt overgegaan tot het introduceren van economische instrumenten, zoals betalen voor ecosysteemdiensten, maar ook systemen van verhandelbare waterrechten, zal rekening moeten worden gehouden met de Europese wet- en regelgeving, waaronder regels met betrekking tot staatssteun. Wat mag en wat mag niet in het kader van de Europese wet- en regelgeving? Dit was het onderwerp van de afstudeerscriptie van Anita Jolink. Onder bepaalde strikte voorwaarden blijkt het goed mogelijk om boeren een vergoeding te betalen voor ecosysteemdiensten. Daar staat tegenover dat een systeem met verhandelbare emissierechten juridisch niet houdbaar is en een systeem van verhandelbare waterkwantiteit rechten waarschijnlijk niet efficiënt zal zijn. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

7. De maatschappelijk-economische consequenties van het gebruik van economische instrumenten in het waterbeheer 
De introductie van economische instrumenten heeft niet alleen juridische consequenties, maar kan ook bredere sociaal economische gevolgen hebben. In sommige gevallen blijken deze ertoe te kunnen leiden dat bepaalde economische instrumenten minder aantrekkelijk worden dan op voorhand was gedacht. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

8. Verkenning innovatieve economische instrumenten voor agrarische watermaatregelen: Overzicht van praktijkstudies
Uit alle voorgaande studies blijkt dat het betalen van beheervergoedingen voor natte bufferstroken een veelbelovende mogelijkheid is om tegen relatief lage maatschappelijke kosten een significante en positieve bijdrage te leveren van verschillende doelstellingen in het waterbeheer tegelijkertijd. Het is dan ook niet vreemd dat op verschillende plekken in Nederland wordt geëxperimenteerd met innovatieve economische instrumenten waarbij landbouw en waterschappen samenwerken aan doelmatig waterbeheer. Om zoveel mogelijk de kennis en ervaringen die zijn opgedaan beschikbaar te stellen voor verschillende waterbeheerders in verschillende regio's, is een overzicht gemaakt van de belangrijkste (leer)ervaringen met innovatieve economische instrumenten voor agrarisch waterbeheer in Nederland. Hieruit blijkt dat de bereidheid van boeren om mee te doen vooral afhankelijk is van het bestaan van een meerjarige regeling, met realistische doelstellingen, dat past binnen de Europese wet en regelgeving (Gemeenschappelijk Landbouwbeleid), en weinig administratieve lasten oplevert voor de boer (1 loket) waarbij compensaties bestaan voor meerdere doelstellingen tegelijkertijd. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

9. International review on payment schemes for wet buffer strips and other types of wet zones along privately owned land
Een soortgelijk overzicht is gemaakt van de (leer)ervaringen in het buitenland op dit terrein, resulterend in soortgelijke ervaringen, maar met enkele interessante verschillen. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

10. Experimenten met nieuwe praktijktoepassingen van economische instrumenten voor duurzaam waterbeheer
Er wordt niet alleen op het gebied van agrarische watermaatregelen geëxperimenteerd met economische instrumenten, maar ook met economische instrumenten buiten de landbouw. Ook hiervan is een overzicht gemaakt. Het aantal experimenten blijkt duidelijk geringer te zijn dan bij de landbouw. Het document kan aan de rechter kant van deze pagina gedownload worden.

 

Helpdesk Water