Zoetwaterverkenning Midden-West Nederland

Meer informatie
Voor meer informatie over de Zoetwaterverkenning Midden-West Nederland kunt u contact opnemen met Rijkswaterstaat Zuid-Holland, projectleider Agnes Gonggrijp, tel. 010 402 6043 of mail naar a.gonggrijp@rws.nl.

Begin 2003 is een verkenning gestart naar de zoetwatervoorziening in Midden-West Nederland. De verkenning is uitgevoerd door de provincies, waterschappen en Rijkswaterstaat in de regio in het kader van het Nationaal Bestuursakkoord Water. Voor de watervraag zijn de verschillende waterbeheerders in deze regio afhankelijk van dezelfde zoetwateraanvoer uit de Rijn en de Maas.

Het doel van de studie is inzicht krijgen in de aard, ernst en omvang van de droogte- en verziltingsproblematiek in Midden-West Nederland en te komen tot voorstellen hoe om te gaan met toekomstige zoetwatertekorten. De regionale studie sluit nauw aan bij de Landelijke Droogtestudie. De problematiek van watertekort wordt in deze regio sterk bepaald door de verzilting van de benedenrivieren, de interne verzilting door zoute kwel en de aanwezigheid van verschillende soorten kapitaalintensieve teelten.

Probleemanalyse
Het project kent drie fasen. Uit de eerste fase, de probleemanalyse, bleek dat (in aanvulling op de landelijke conclusies) de verzilting in Midden-West Nederland in de toekomst voor extra problemen zorgt.

Oplossingen
Tijdens de tweede fase is gezocht naar oplossingen voor een goede balans tussen beschikbaarheid en gebruik van zoet water. In deze fase zijn verschillende strategieën en bijbehorende maatregelen met elkaar vergeleken. Deze richtten zich op

A) het tegengaan van zoutbezwaar en externe verzilting
B) wateraanvoer
C) vasthouden en bergen
D) zuinig omgaan met water en
E) ruimtelijke ordening.

De maatregelen zijn beoordeeld op effectiviteit en kosten-batenverhouding. Per regio is een nader uit te werken pakket maatregelen voorgesteld.

Strategie
De resultaten van deze fase en het bijbehorende advies zijn voorgelegd aan de besturen van de deelnemende organisaties. De voorgestelde strategie is als volgt kort samen te vatten:

Bewustwording: Het besef moet doordringen dat levering van voldoende water met voldoende kwaliteit in Midden-West Nederland niet altijd op alle plaatsen mogelijk is.
Maatwerk: Maatregelen zijn vooral effectief bij lokaal inpassing.
Transparantie: Duidelijkheid geven over welke acties wel en niet worden ondernomen en voorkómen dat de schade toeneemt door risico's op droogte en verzilting inzichtelijk te maken.

Het advies is positief ontvangen. De uitwerking wordt in fase drie door de deelnemende organisaties opgepakt.

Effect klimaatscenario's
Na afronding van de Zoetwaterverkenning heeft het KNMI nieuwe klimaatscenario's gepresenteerd. Hierbij is in twee van de vier scenario's de afname van de rivierafvoer 's zomers veel groter dan aangenomen werd in de Zoetwaterverkenning. Rijkswaterstaat Zuid-Holland heeft het effect hiervan onderzocht op de verzilting van de Rijn-Maas monding. Provincie Zuid-Holland heeft in 2008 een herijking van de Zoetwaterverkenning uitgevoerd op basis van de KNMI scenario’s. De kansrijkheid van maatregelen is met het oog op de meer extreme scenario’s opnieuw bezien.